శ్రీ జ్ఞాన ప్రసూనాంబిక దేవి – నాగ వడ్డానం
23 Jan 2026 · ఆలయ సమాచారం
నాగ వడ్డానం అనేది ఆంధ్రప్రదేశ్లోని శ్రీకాళహస్తి శ్రీ కాళహస్తీశ్వర స్వామి ఆలయంలో ఉన్న శ్రీ జ్ఞాన ప్రసూనాంబిక దేవి వారికి నిర్వహించే అత్యంత పవిత్రమైన మరియు శక్తివంతమైన పూజా విధానం.
నాగ వడ్డానం అంటే ఏమిటి?
- నాగ వడ్డానం అంటే దేవికి నాగాభరణాలను అలంకరించడం.
- ఈ పూజలో వెండి లేదా లోహంతో చేసిన నాగ (పాము) ఆభరణాలు అమ్మవారికి సమర్పిస్తారు.
- ఇది ముఖ్యంగా నాగదోషం / సర్పదోషం నివారణ కోసం చేస్తారు.
ఆధ్యాత్మిక & జ్యోతిష్య ప్రాముఖ్యత
ఈ పూజ చేయడం వల్ల క్రింది సమస్యల నుండి విముక్తి కలుగుతుందని విశ్వాసం:
- వివాహంలో ఆలస్యం
- సంతాన సమస్యలు
- గర్భస్రావాలు
- కుటుంబ కలహాలు
- ఆరోగ్య, ఆర్థిక ఇబ్బందులు
నాగ దేవతలు ప్రసన్నులై, సంతానం, శాంతి, ఐశ్వర్యం కలుగుతాయని భక్తుల నమ్మకం.
శ్రీకాళహస్తి ఒక ప్రసిద్ధ రాహు–కేతు క్షేత్రం కావడంతో ఇక్కడ ఈ పూజకు విశేష ప్రాముఖ్యత ఉంది.
ఎవరు ఈ పూజ చేయాలి?
- రాహు–కేతు దోషం ఉన్నవారు
- జాతకంలో సర్ప దోషం ఉన్నవారు
- సంతానం కోసం ప్రార్థించే దంపతులు
ఎప్పుడు చేస్తారు?
ప్రధానంగా ఈ రోజుల్లో చేస్తారు:
- అమావాస్య
- నాగుల చవితి
- మంగళవారం, శుక్రవారం
- రాహు కాలం
అలాగే ఆలయ నియమాల ప్రకారం సాధారణ రోజుల్లో కూడా చేయించుకోవచ్చు.
పూజ విధానం (సంక్షిప్తంగా)
- సంకల్పం
- అమ్మవారికి ప్రత్యేక అభిషేకం
- నాగ వడ్డానం సమర్పణ
- మంత్రోచ్చారణ
- హారతి మరియు ప్రసాదం
శ్రీకాళహస్తి క్షేత్రంలో వెలసిన
శ్రీ జ్ఞాన ప్రసూనాంబికా దేవి నాగ వడ్డాణం అత్యంత విశిష్టమైనది. దీనికి సంబంధించిన ముఖ్య సమాచారం.
- ప్రాముఖ్యత: శ్రీకాళహస్తి క్షేత్రం రాహు-కేతు దోష నివారణకు ప్రసిద్ధి చెందింది. అమ్మవారు ధరించే ఈ వడ్డాణం సర్ప రూపంలో (నాగ వడ్డాణం) ఉండటం ఈ క్షేత్ర విశిష్టతను మరియు రాహు-కేతు గ్రహాల అనుగ్రహాన్ని సూచిస్తుంది.
- అలంకారం: అమ్మవారిని మణిమయ ఆభరణాలతో, ముఖ్యంగా రత్నాలు పొదిగిన బంగారు నాగ వడ్డాణంతో విశేషంగా అలంకరిస్తారు.
- ఆధ్యాత్మిక అర్థం: “జ్ఞాన ప్రసూనాంబిక” అనగా జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించే తల్లి అని అర్థం. అమ్మవారి నడుముకు ఉండే నాగ వడ్డాణం కుండలినీ శక్తికి మరియు ఆధ్యాత్మిక మేల్కొలుపుకు ప్రతీకగా భక్తులు భావిస్తారు.
- విశేషాలు:
- అమ్మవారు శివుని నుండి పంచాక్షరీ మంత్రాన్ని గ్రహించి, శివ-జ్ఞానాన్ని పొందినందువల్ల ఆమెకు ఈ పేరు వచ్చింది.
- రాహు-కేతు పూజల సమయంలో అమ్మవారిని దర్శించుకోవడం వల్ల జాతక దోషాలు తొలగిపోతాయని భక్తుల విశ్వాసం.
- జ్ఞాన ప్రసూనాంబికా దేవిని సంతానలక్ష్మి అంశగా కూడా పరిగణిస్తారు.
- కుండలినీ శక్తికి ప్రతీక: అమ్మవారు ధరించే నాగ వడ్డాణం మానవ శరీరంలోని కుండలినీ శక్తికి సంకేతం. వెన్నెముక మూలంలో పాములా చుట్టుకొని ఉండే ఈ శక్తిని మేల్కొలిపి, జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించే జగన్మాతగా ఆమెను చాగంటి వారు అభివర్ణిస్తారు.
- జ్ఞాన ప్రదాయిని: ‘జ్ఞానప్రసూనాంబిక’ అంటే జ్ఞానమనే పుష్పాన్ని ఇచ్చే తల్లి అని అర్థం. అమ్మవారు తన నడుముకు నాగ వడ్డాణాన్ని ధరించడం ద్వారా, ఆమె యోగశక్తికి అధిదేవత అని మరియు భక్తుల హృదయాల్లోని అజ్ఞానమనే విషాన్ని తొలగించి జ్ఞానాన్ని ప్రసాదిస్తుందని ఆయన పేర్కొంటారు.
- రాహు-కేతు దోష నివారణ: శ్రీకాళహస్తి ఒక ప్రముఖ రాహు-కేతు క్షేత్రం. సర్ప రూపాలైన రాహు-కేతువుల ప్రభావం అమ్మవారి ఆధీనంలో ఉంటుందని, అందుకే ఆమె నాగ వడ్డాణాన్ని అలంకరించుకుంటుందని చెబుతారు. ఈ రూపాన్ని దర్శించుకోవడం వల్ల సర్ప దోషాలు మరియు జాతకంలోని గ్రహ దోషాలు తొలగిపోతాయని చాగంటి గారు వివరిస్తారు.
- శివ-శక్తి స్వరూపం: పరమశివుడు పాములను ఆభరణాలుగా ధరిస్తే, అమ్మవారు కూడా వాటిని వడ్డాణంగా ధరించడం ద్వారా తానే ‘శివ-శక్తి’ స్వరూపమని, ప్రకృతి మరియు పురుషుడు వేరు కాదని చాటి చెబుతున్నారని ఆయన వివరిస్తారు.